Kennis

Cyberbeveiliging van ICS/OT: waar begint u?

Controllers, machines, pompen en sensoren gaan tientallen jaren mee en worden vaak niet bijgewerkt. Ze zijn gemaakt voor gesloten netwerken, maar zijn nu verbonden met kantoor en internet. Hier is een plan om mee te beginnen, zonder de productie stil te leggen.

Bijgewerkt 20 oktober 2026 · CUBRA-beveiligingsteam

Waarom industriële netwerken kwetsbaar zijn

  • Apparatuur kunt u niet zomaar bijwerken: dat betekent een lijn stilleggen en opnieuw testen.
  • De protocollen van de apparatuur zijn ontworpen zonder controle op wie een commando stuurt.
  • Het kantoornetwerk en de werkvloer zijn vaak direct verbonden, zodat een geïnfecteerde e-mail bij de boekhouding de machines kan bereiken.
  • Externe dienstverleners maken verbinding op afstand, en een vergeten open toegang blijft jarenlang bestaan.

Stap 1. Weet wat u hebt

U kunt niet beschermen wat u niet kent. Maak een lijst van de apparaten op de werkvloer: wat het is, welke firmware, met wie het communiceert. Een deel van het werk gaat automatisch – een beveiligingsgateway vindt apparaten in het netwerk en vergelijkt de firmware met bekende kwetsbaarheden.

Stap 2. Scheid de werkvloer van het kantoor

Tussen het kantoornetwerk en de productie moet een gateway staan die alleen doorlaat wat nodig is. Van buitenaf mag er helemaal geen weg naar de apparatuur zijn: vanaf internet is die niet zichtbaar, welke kwetsbaarheden er ook in zitten.

Stap 3. Verdeel de productie in compartimenten

Ook binnen de productie is het verstandig het netwerk te verdelen: lijnen, magazijn, energie, gebouwsystemen. De compartimenten zien elkaar niet, en een gehackt apparaat in het ene wordt geen ingang tot de andere.

Stap 4. Externe dienstverleners alleen via een beveiligd kanaal

Servicebedrijven moeten binnenkomen via een apart beveiligd kanaal. De toegang gaat open voor de duur van de werkzaamheden, sluit vanzelf, en elke toegang wordt in een logboek vastgelegd.

Stap 5. Controleer commando's

Het gevaarlijkst is niet diefstal van gegevens, maar een onbevoegd commando aan de apparatuur: 's nachts een nieuw programma voor alle machines, uitschakelen van de noodbeveiliging, een andere dosering. Een gateway die de protocollen van de apparatuur begrijpt, laat gebruikelijke commando's door en houdt gevaarlijke tegen, met een alarm voor de verantwoordelijke.

Stap 6. Communicatie bij een incident

Als er iets gebeurt, hebben de meldkamer en de beveiligingsdienst communicatie nodig die niet afhangt van het aangevallen netwerk. Een beveiligde messenger op een apart knooppunt of communicatie zonder internet maakt coördinatie mogelijk, ook als het kantoornetwerk onbereikbaar is.

Veelgemaakte fouten bij de start

  • Beginnen met dure detectiesystemen zonder te weten welke apparaten er op de werkvloer zijn.
  • Een directe weg van kantoor naar de apparatuur laten bestaan “voor het gemak”.
  • Externe dienstverleners permanente toegang op afstand geven.
  • Regels opstellen zonder de procestechnologen – en midden in een ploegdienst een noodzakelijk commando blokkeren.

Het beste resultaat geeft een stapsgewijs plan: eerst de inventaris en de scheiding, dan de compartimenten en de toegang van externe dienstverleners, daarna de controle op commando's.

Hoe CUBRA helpt

CUBRA Node komt tussen kantoor en werkvloer te staan zonder de lijnen stil te leggen: het verbergt de apparatuur voor internet, verdeelt het netwerk in compartimenten, laat externe dienstverleners alleen toe via een beveiligd kanaal, analyseert de commando's aan de apparatuur en houdt gevaarlijke tegen. De modules van CUBRA Shield voegen inbraakpreventie toe, en CUBRA Messenger de communicatie van het team tijdens een incident (commandofilter voor installaties — na de release).

Veelgestelde vragen

Kan ICS/OT worden beveiligd zonder de productie stil te leggen?

Ja. De gateway wordt tussen kantoor en werkvloer geplaatst tijdens gepland onderhoud of zonder onderbreking, en de apparatuur verandert niet. De regels voor commando's worden vooraf met de procestechnologen afgestemd.

Is het genoeg om de werkvloer los te koppelen van internet?

Dat is te weinig: schadelijke software komt ook binnen via USB-sticks, laptops van externe dienstverleners en het kantoornetwerk. Er zijn compartimenten nodig, toegangscontrole voor externe dienstverleners en controle van commando's.

Wie moet verantwoordelijk zijn voor de cyberbeveiliging van de productie?

Het best de IT-afdeling samen met de hoofdtechnoloog of de energiespecialist. IT kent de netwerken, de technologen weten welke commando's aan de apparatuur normaal zijn en welke gevaarlijk.